رساله اي که به اعتقاد محققان بايد در مدارس کشور تدريس شود و اگر اين رساله کاربردي اجرا شود، آمار مرگ و مير و بيماري ها ومشکلات ناشي از آن کاهش مي يابد.با اين حال ما هم چنان در دور تسلسل غذاهاي آماده و فست فود گرفتاريم و هم چنان مصرف کننده داروهاي شيميايي هستيم که گاه فرمول هاي آن را فراموش مي کنيم غافل از اين که با ساده ترين روش ها و دستورالعمل ها مي توان از بروز بيماري ها پيشگيري کرد. در همايش طب اسلامي که به همت مرکز مطالعات طب اسلامي در دانشگاه علوم اسلامي رضوي برگزار شد، به موضوعات مختلفي پرداخته شد که در ادامه آمده است.
رساله طبي امام معصوم(ع)
دکتر منتظر دانش آموخته دانشگاه شهيد بهشتي و محقق طب اسلامي با اشاره به اهميت وجايگاه رساله ذهبيه به عنوان تنها رساله طبي که از امام معصوم(ع) رسيده است، افزود: اگر به اين رساله عمل کنيم، از انواع بيماري ها در امان مي مانيم.
الگوي غذايي در سيره رضوي
وي در ادامه صحبت هايش افزود: از مرحوم بهلول گنابادي سوال شد که علت طول عمر شما با اين که زندگي سختي داشته ايد، چيست؟ گفت: من رساله طبي امام رضا(ع) را حفظ دارم و وعده هاي غذايي خود را با دستورات آن رساله تطبيق داده ام. دکتر منتظر گفت: با بررسي روايات متعدد و هم چنين آيه اي از قرآن که درباره بهشتيان آورده است: «لهم رزقهم بکرة و عشيا...» اين گونه استنباط مي شود که صبحانه و شام جزو وعده هاي غذايي اصلي است و نبايد ناهار مصرف شود. اما در جايي هم آمده است که غذا را زماني بخوريد که ۸ ساعت از روز گذشته باشد.
تناقض ظاهري اين دستورالعمل ها بررسي و معلوم شد که وعده هاي غذايي را بايد به صورت ۳ وعده در ۲ روز مصرف کرد به عبارتي در روز اول بايد صبحانه و شام ميل کرد و روز دوم پس از گذشت ۸ ساعت از روز ناهار خورد که با اين حساب مي شود ۳ وعده در ۲ روز. با تحقيق بيشتر در رساله حضرت و کتاب کنزالذهب محمد بن الحسن مشهدي مشخص شد رژيم غذايي بايد اين گونه باشد که در روز اول صبحانه و شام ميل شود و روز دوم صبحانه و شام حذف نشود بلکه غذاي مختصري در حد چند لقمه ميل شود. به عبارتي طبق جدول زير:
روز اول
صبحانه- حذف ناهار- شام
روز دوم
صبحانه مختصر- صرف ناهار- شام مختصر
اين محقق طب اسلامي افزود: با اعمال اين رژيم غذايي افراد چند ساعتي در روز گرسنگي مي کشند که براي بدن مفيد است. بايد تلاش کرد ذهنيت جامعه را نسبت به گرسنگي و سيري از غذا تغيير داد. زيرا چند ساعت گرسنگي کشيدن براي حفظ سلامت بدن مفيد است.
خوراک بايد حلال، طيب و پاک باشد
حجت الاسلام ضيايي استاد حوزه و دانشگاه سخنران ديگر جلسه با بيان دلايل متقن بودن اسناد موجود براي نسبت دادن اين رساله به امام معصوم(ع) افزود: تغذيه سالم داراي چند اصل مهم است؛ ازجمله اين که روزي بايد حلال، پاک و طيب باشد وقتي خوراک انسان اين ويژگي ها را داشت ديگر مولفه ها ازجمله بهداشتي بودن، سالم بودن، تازه بودن، متناسب بودن با سن، تحرک بدني و... را نيز دارا خواهد بود.
ضرورت ذکر بسم ا... هنگام غذا خوردن
سيد جعفر طباطبايي استاد حوزه علميه سخنران ديگر مراسم به ضرورت ذکر بسم ا... در هنگام غذا خوردن اشاره کرد و گفت: گفتن بسم ا... ضرر و زيان غذا را از بين مي برد، چنان چه در ۱۵ روايت به آثار ذکر بسم ا... هنگام غذا خوردن اشاره شده است و شخص بايد هنگام تناول هر نوع خوراکي نام خدا را بياورد.
ثروتمنداني فقير
دکتر خيرانديش محقق طب اسلامي و رئيس موسسه حجامت ايران نيز با اشاره به اين که ما به لحاظ منابع اطلاعاتي و مفاهيم اجتماعي، اخلاقي، فکري و اجتماعي غني هستيم، افزود: با اين حال در عمل فقير هستيم مانند پابرهنه اي که روي طلا گام برمي دارد. وي گفت: مهم ترين مشکل ما اين است که به دستورات ائمه(ع) عمل نمي کنيم و براي درمان و پيشگيري از بيماري ها به دنبال نسخه هاي غربي و بيگانه هستيم.
رساله ذهبيه امام رضا(ع) جامع ترين و کاربردي ترين رساله در حوزه طب
وي با اشاره به اين که اين نامه ۱۹ -۱۴ صفحه اي به درخواست مامون عباسي نوشته شده است، افزود: مامون از علماي و متخصصان جندي شاپور خواست تا سوالات خود را با امام رضا(ع) مطرح کنند و در جلسه کاملا علمي و تخصصي امام(ع) پاسخ آنان را دادند .سپس مامون از حضرت (ع) درخواست کرد که اين پاسخ ها را به صورت نوشته در اختيار وي قرار دهند و حضرت اين رساله را نوشتند. در اين نامه به طور کامل و جامع به سلامت، پيشگيري و درمان بيماري ها و موضوعات مختلفي ازجمله خوراک، رفتار، ورزش ، خواب، روابط جنسي، استفاده از عطر در فصول و ماه هاي مختلف و ... پرداخته شده است. اين محقق با اشاره به اين که از علامه عسکري درباره استناد احاديث به امام رضا(ع) سوال شده است و در اين ميان کساني ادعا کردند که نظر علامه عسکري درباره رساله ذهبيه امام رضا(ع) تغيير کرده است، گفت: علامه انتساب اين مکتوب به امام رضا(ع) را تاييد کرده و معتقد بودند فحواي کلام در رساله نشان مي دهد که اين مکتوب مربوط به امام رضا(ع) است .
تدريس رساله امام رضا(ع) در مدارس
دکتر خيرانديش با اشاره به کاربردي بودن اين رساله افزود: جا دارد که وزير آموزش و پرورش امسال در ابتداي سال تحصيلي اين رساله را به عنوان يکي از کتاب هاي درسي در مدارس لحاظ کند تا فرهنگ زيست سالم درجامعه رواج پيدا کند و فرزندان ما به جاي فراگيري مطالب نه چندان کاربردي و کم فايده، اين رساله را حفظ کنند و در زندگي به کار گيرند. وي گفت: اگر اين رساله طلايي کاربردي شود، نظام طب دگرگون مي شود. بنابراين جا دارد که اين رساله به عنوان هديه دهه کرامت در برنامه آموزشي دانش آموزان قرار گيرد.
کاهش ۸۰ درصدي با درمان بيماري ها در صورت اجرايي شدن اين رساله
وي در ادامه صحبت هايش افزود: اگر در نظام آموزشي اين رساله تدريس شود، حتي اگر از هر هزار نفر، يک نفر مقاله اي در اين باره بنويسد، پايان نامه اي تدوين کند و يا موسسه اي تشکيل دهد جاي اميدواري است. وي گفت: آيا بهتر نيست به دستوراتي که متصل به وحي است و از زبان امام معصوم(ع) بيان شده است ، عمل شود تا مجبور نباشيم از اطلاعات علم تجربي که پشتوانه محکمي ندارد، استفاده کنيم. خيرانديش تاکيد کرد: اگر اين رساله اجرايي شود ۷۰ تا ۸۰ درصد از بار درمان بيماري ها کاهش مي يابد و آمار مرگ و ميرها کاسته مي شود.
رساله ذهبيه منحصر به فرد است
دکتر سيد سعيد اسماعيلي آخرين سخنران جلسه به شرح محمد علي الباب بر اين رساله و دلايلي که وي در خصوص منحصر به فرد آوردن اين رساله آورده است، اشاره مي کند. اين رساله منحصر به فرد است اين کتاب اولين نوشته در طب النبي است يعني تنها رساله مکتوب از معصوم(ع) در حوزه طب است. وي گفت: امام رضا (ع) در انتهاي رساله مي فرمايند: هرکس به محتواي رساله عمل کند به اذن خداوند بيمار نخواهد شد، يعني شرط آن است که اعتماد و به آن عمل کنيم. دکتر اسماعيلي با بيان اين که آمار بيماري هاي غيرواگير رو به افزايش است، گفت: طبق آمار شايع ترين علت مرگ و مير، بيماري هاي قلبي و عروقي است و ۳۰ درصد از آمار مرگ و ميرها را در جهان تشکيل مي دهد. در اين راستا مهم ترين توصيه ها تغيير سبک زندگي و رعايت رژيم غذايي است. در اين رساله نيز بيشترين موضوع مورد توجه حضرت سبک زندگي و رژيم غذايي است. نکته اي که محققان امروز به آن رسيده اند، حضرت سال ها پيش مورد توجه قرار داده اند.
خراسان - مورخ شنبه 1390/07/16 شماره انتشار 17951
نويسنده: رمضاني
